<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Marilyn vos Savant Archieven - HEESEN Online</title>
	<atom:link href="https://heesen.online/tag/marilyn-vos-savant/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://heesen.online/tag/marilyn-vos-savant/</link>
	<description>Blogs van Jos Heesen</description>
	<lastBuildDate>Thu, 29 Oct 2026 16:41:13 +0000</lastBuildDate>
	<language>nl-NL</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=7.1.4</generator>
	<item>
		<title>Het IQ van Marilyn vos Savant</title>
		<link>https://heesen.online/het-iq-van-marilyn-vos-savant/</link>
					<comments>https://heesen.online/het-iq-van-marilyn-vos-savant/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[JosWP]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 29 Oct 2026 16:41:11 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bijzondere personen en/of helden]]></category>
		<category><![CDATA[Geschiedenis]]></category>
		<category><![CDATA[Teksten in het Nederlands/Dutch]]></category>
		<category><![CDATA[IQ]]></category>
		<category><![CDATA[IQ test]]></category>
		<category><![CDATA[Marilyn vos Savant]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://heesen.online/?p=8834</guid>

					<description><![CDATA[<p>Al eerder had ik het over Marilyn vos Savant en haar fabuleuze IQ score. Nu kwam ik een artikeltje uit 1993 tegen dat die score niet haalbaar acht...</p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/het-iq-van-marilyn-vos-savant/">Het IQ van Marilyn vos Savant</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="wp-block-paragraph">Al eerder had ik het over <a href="https://heesen.online/marilyn-vos-savant-en-de-iqs/">Marilyn vos Savant</a> en haar fabuleuze IQ score. Nu kwam ik een artikeltje uit 1993 tegen dat die score niet haalbaar acht&#8230;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Het originele concept van IQ</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Het is noodzakelijk om eerst het concept van het intelligentiequotiënt of IQ uit te leggen voordat we claims op uitzonderlijke IQ&#8217;s kunnen aanvaarden of weerleggen.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Zoals de naam al doet vermoeden, verwees het oorspronkelijk naar het resultaat van het delen van het ene getal (<em>mentale leeftijd</em>) door het andere (<em>chronologische leeftijd</em>). Chronologische leeftijd is eenvoudigweg de leeftijd in de gewone zin van het woord. Mentale leeftijd is een iets minder bekend, maar even ongecompliceerd concept. Het is ontstaan door de Franse psychologen <em>Alfred Binet</em> en <em>Theodore Simon,</em> die in 1905 de eerste bruikbare intelligentietest construeerden. </p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img fetchpriority="high" decoding="async" width="796" height="1024" src="https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/alfredbinet-796x1024.jpg" alt="" class="wp-image-8181" srcset="https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/alfredbinet-796x1024.jpg 796w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/alfredbinet-233x300.jpg 233w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/alfredbinet-768x988.jpg 768w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/alfredbinet.jpg 800w" sizes="(max-width: 796px) 100vw, 796px" /><figcaption class="wp-element-caption">Alfred Binet (1857-1911)</figcaption></figure>



<p class="wp-block-paragraph">Het is het gemakkelijkst te verklaren met een eenvoudig voorbeeld. Als een 10-jarig kind alleen die problemen kan oplossen met een intelligentietest die een gemiddelde 7-jarige in de standaardisatiesteekproef (gebruikt om testnormen vast te stellen) zou kunnen oplossen, dan heeft het kind een mentale leeftijd van 7 jaar en kan dus ongeveer drie jaar verstandelijk gehandicapt zijn. Van een ander 10-jarig kind dat evenveel problemen kan oplossen als een gemiddelde 12-jarige in de standaardisatiesteekproef, kan worden gezegd dat het een mentale leeftijd van 12 jaar heeft en ruim boven het gemiddelde ligt.</p>



<p class="wp-block-paragraph">De Duitse psycholoog <em>William Stern</em> wees erop dat mentale leeftijd op zichzelf niet duidt op intelligentie. <br>Voordat we een mening kunnen vormen over de intelligentie van het kind, moeten we de mentale leeftijd van een kind vergelijken met zijn of haar chronologische leeftijd. Stern kwam met het idee om de mentale leeftijd (MA) te delen door de chronologische leeftijd (CA), en hij noemde het reasultaat de&nbsp;<em>intelligentiequotiënt</em>.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Een paar jaar later introduceerde de Amerikaanse psycholoog <em>Lewis Terman</em> de afkorting IQ en stelde voor om de breuk van Stern met 100 te vermenigvuldigen om deze om te zetten in een percentage, wat de bekende definitie opleverde, IQ = MA/CA × 100. Hoewel het IQ in de meeste elementaire leerboeken van de psychologie zo wordt gedefinieerd, is de formule in de moderne psychometrische theorie in feite achterhaald.</p>



<h2 class="wp-block-heading">De statistische definitie van IQ</h2>



<p class="wp-block-paragraph">De ouderwetse formule werd om een aantal redenen verlaten. Een nogal ernstig probleem was dat het absurditeiten opleverde wanneer het werd toegepast op het meten van de intelligentie van volwassenen. Na de leeftijd van ongeveer 17 of 18 jaar vertonen de meeste mensen geen verdere toename van hun intellectuele capaciteiten. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Met andere woorden: de mentale leeftijd heeft de neiging zich te stabiliseren, en op latere leeftijd kan deze zelfs afnemen, maar de chronologische leeftijd marcheert helaas immer voort. Gemiddelde 40-jarigen presteren op ongeveer hetzelfde niveau op IQ-tests als gemiddelde 20-jarigen, maar volgens de oude formule zou een 40-jarige die presteert op het niveau van een gemiddelde 20-jarige een IQ van 20/40 × 100 = 50, wat lijkt te wijzen op ernstig tekortkomen. <br>Dit is overduidelijke onzin, want deze 40-jarige zou tegelijkertijd kunnen presteren op het niveau van een gemiddelde 40-jarige!</p>



<p class="wp-block-paragraph">In 1939 introduceerde de Amerikaanse psycholoog <em>David Wechsler</em> een nieuwe definitie van IQ die bijna universeel is overgenomen door latere psychometristen. Scores op elke test worden omgezet in IQ&#8217;s door de gemiddelde (gemiddelde) score in de standaardisatiesteekproef gelijk te stellen aan 100 IQ-punten en de standaarddeviatie (wat een statistische index is van spreiding tussen de scores) aan 15 IQ-punten. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Ervan uitgaande dat de IQ-scores worden verdeeld volgens de bekende klokvormige normale verdeling, waarvoor veel empirisch bewijs bestaat, betekent dit dat per definitie 50 procent van de mensen boven de 100 scoort, 16 procent boven de 115, 3 procent scoort boven de 130, en 0,13 procent scoort boven de 145.<br>Deze percentages kunnen worden opgezocht in gepubliceerde tabellen van de normale verdeling.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img decoding="async" width="800" height="482" src="https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/IQ.jpg" alt="" class="wp-image-8182" srcset="https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/IQ.jpg 800w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/IQ-300x181.jpg 300w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2026/06/IQ-768x463.jpg 768w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /></figure>



<h2 class="wp-block-heading">De score van Marilyn vos Savant</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Laten we de geloofwaardigheid van het geclaimde IQ van <em>Marilyn vos Savant</em> (228) onderzoeken door de bovenstaande berekeningen te extrapoleren. In termen van de statistische definitie ligt een IQ van 228 op 8,53 standaarddeviaties (8,53 × 15 = 228) boven het gemiddelde van 100. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Het is onmogelijk om het gebied onder de curve in dit gebied op te zoeken, omdat de gepubliceerde tabellen niet in de buurt komen van 8,53 standaarddeviaties boven het gemiddelde. Er is echter een formule die een benadering oplevert met een verwaarloosbare fout, en volgens deze formule is de waarschijnlijkheid die overeenkomt met het gebied onder de curve voorbij 228 kleiner dan p = 10<sup>-17</sup>. Dit betekent dat de kans dat een bepaalde persoon een IQ van 228 of meer heeft, kleiner is dan 1 op 100.000.000.000.000.000, dat wil zeggen minder dan één op de honderd miljoen miljard.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Rekening houdend met het feit dat er iets meer dan 5 miljard mensen in de wereld zijn, is de kans om überhaupt iemand te vinden met een IQ van 228 of meer nog steeds niet te onderscheiden van nul. </p>



<h2 class="wp-block-heading">Conclusies</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Uit deze berekeningen komen slechts twee logische mogelijkheden voort. Ofwel heeft Marilyn vos Savant echt een IQ van 228, in welk geval er een echt wonder heeft plaatsgevonden, ofwel is haar IQ vals. Dit leidt tot de volgende paradox. Als Marilyn vos Savant echt zo bovennatuurlijk intelligent was geweest als ze beweert te zijn, dan zou ze de berekening hierboven zeker in haar hoofd hebben gedaan, en als ze het resultaat had gezien, zou ze haar fout onmiddellijk hebben ingezien. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Om uit het eigen boek van Marilyn vos Savant te citeren: ‘<em>je intellectuele vermogen kan worden omschreven als je vermogen om, in een fijnere en fijnere mate, betekenis te onderscheiden van onzin</em>’.</p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/het-iq-van-marilyn-vos-savant/">Het IQ van Marilyn vos Savant</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://heesen.online/het-iq-van-marilyn-vos-savant/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Marilyn vos Savant en de IQ&#8217;s</title>
		<link>https://heesen.online/marilyn-vos-savant-en-de-iqs/</link>
					<comments>https://heesen.online/marilyn-vos-savant-en-de-iqs/#comments</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[JosWP]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 22 Aug 2023 13:52:20 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bijzondere personen en/of helden]]></category>
		<category><![CDATA[Teksten in het Nederlands/Dutch]]></category>
		<category><![CDATA[Wis- en Natuurkunde]]></category>
		<category><![CDATA[IQ]]></category>
		<category><![CDATA[Marilyn vos Savant]]></category>
		<category><![CDATA[Monty Hall paradox]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://heesen.online/?p=4391</guid>

					<description><![CDATA[<p>Marilyn vos Savant (1946- ) heeft het hoogste IQ dat ooit is geregistreerd: 228.</p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/marilyn-vos-savant-en-de-iqs/">Marilyn vos Savant en de IQ&#8217;s</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="wp-block-paragraph"><em>Marilyn vos Savant</em> (1946- ) heeft het hoogste IQ dat ooit is geregistreerd: 228.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ze werkte in de winkel van haar familie, ging naar de gemeenschapsschool en daarna twee jaar naar de staatsuniversiteit voordat ze weer voor haar familie ging werken. Ze is een vriendelijk, nuchter persoon, wiens buitengewone intellect veel goeds heeft gedaan in de wereld. Marilyn is een gepassioneerd schrijfster en heeft boeken geschreven over de kracht van logisch denken om problemen op te lossen en het leven beter te maken.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Sinds 1986 schrijft ze &#8220;<em>Ask Marilyn</em>&#8220;, een zondagse column in het tijdschrift <em>Parade</em> waarin ze puzzels oplost en vragen over verschillende onderwerpen beantwoordt. Toen het nieuws van haar verbazingwekkende intellect de ronde deed, begonnen mensen haar te schrijven voor advies. Haar verrassende antwoorden veranderden vastgeroeste gebieden van wiskunde en beleid, en wekten belangstelling voor de kracht van logisch denken.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Enkele beroemde vragen voor Marilyn</h2>



<h3 class="wp-block-heading">De Monty Hall Paradox</h3>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Beste Marilyn,</em></p>



<p class="wp-block-paragraph">Stel, je zit in een spelshow, en je moet kiezen uit drie deuren. Achter een deur staat een auto, achter de andere, geiten. Je kiest een deur, zeg nummer 1, en de presentator, die weet wat er achter de deuren zit, opent een andere deur, zeg nummer 3, waar een geit achter zit. Hij zegt tegen je, &#8220;Wil je deur nummer 2 kiezen?&#8221; Is het in jouw voordeel om van deur te wisselen?</p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Craig F. Whitaker, Columbia Maryland</em></p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Beste Craig,</em></p>



<p class="wp-block-paragraph">Ja, je moet wisselen. De eerste deur heeft een 1/3 kans om te winnen, maar de tweede deur heeft een 2/3 kans. Hier is een goede manier om te visualiseren wat er gebeurt: Stel dat er een miljoen deuren zijn, en je koos deur nummer 1. Dan opent de presentator, die weet wat er achter de deur zit en die met de prijs altijd zal vermijden, ze allemaal behalve deur nummer 777.777. Je zou vrij snel naar die deur gaan, nietwaar?</p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Marilyn vos Savant</em></p>



<h2 class="wp-block-heading">Hoon en Smaad</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Voor dit antwoord ontving Marilyn meer dan 10.000 brieven van woedende wiskundigen aan prestigieuze universiteiten en onderzoekscentra, die haar ervan beschuldigden bij te dragen aan de Amerikaanse ontcijfering door te weigeren basiswiskunde te begrijpen. Of je je keuze nu verandert of niet, zeiden ze, de kansen zijn precies hetzelfde. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Hier zijn enkele van de reacties:</p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Je hebt het verknald, je zit er helemaal naast! Daar het lijkt dat je het moeilijk vindt te begrijpen welk principe hier geldt, zal ik het uitleggen. Nadat de gastheer een geit heeft onthuld, heb je nu een kans van één op twee om gelijk te hebben.</em> <em>Of je je selectie nu verandert of niet, de kansen zijn hetzelfde. Er is genoeg wiskundig analfabetisme in dit land en we hebben het niet nodig dat het hoogste IQ van het land dit ook van de daken schreeuwt. Schaam je!</em><br><em>–&nbsp;</em>Scott Smith, Ph.D. Universiteit van Florida<em>&nbsp;–</em></p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Misschien kijken vrouwen anders naar wiskundige problemen dan mannen.</em><br>– Don Edwards, Sunriver, Oregon –</p>



<p class="wp-block-paragraph">Ondanks de toenemende druk weigerde vos Savant haar antwoord te wijzigen<strong>.</strong>&nbsp;Ze wijdde vervolgens vier columns aan het Monty Hall-probleem om uit te leggen hoe ze tot de oplossing kwam.</p>



<p class="wp-block-paragraph">In de tweede column stelde ze een methode voor om de kansen te verduidelijken. Het kwam neer op het op de volgende manier uitleggen van de mogelijke resultaten van het spel:</p>



<figure class="wp-block-table"><table><tbody><tr><td></td><td><strong>1e deur</strong></td><td><strong>2e deur</strong></td><td><strong>3e deur</strong></td><td><strong>Resultaat</strong></td></tr><tr><td>Spel 1w</td><td>Auto</td><td>Geit</td><td>Geit</td><td>Wissel en verlies</td></tr><tr><td>Spel 2w</td><td>Geit</td><td>Auto</td><td>Geit</td><td>Wissel en win</td></tr><tr><td>Spel 3w</td><td>Geit</td><td>Geit</td><td>Auto</td><td>Wissel en win</td></tr><tr><td>Spel 1b</td><td>Auto</td><td>Geit</td><td>Geit</td><td>Blijf en win</td></tr><tr><td>Spel 2b</td><td>Geit</td><td>Auto</td><td>Geit</td><td>Blijf en verlies</td></tr><tr><td>Spel 3b</td><td>Geit</td><td>Geit</td><td>Auto</td><td>Blijf en verlies</td></tr></tbody></table></figure>



<p class="wp-block-paragraph">We gaan er van uit dat de speler in elk spel deur 1 kiest. De spelleider zal van de andere 2 deuren natuurlijk de deur met een geit kiezen. Dan zie je dat als je van deur wisselt, de kans om een auto te hebben 2/3 is. Als je niet wisselt (blijft), is de kans slechts 1/3.</p>



<p class="wp-block-paragraph">In de derde column legde ze vervolgens de tabel en de kansen uit. In de vierde onthulde ze dat veel van haar lezers het Monty Hall-probleem hadden aangepakt en nu haar oplossing steunden. Zelfs de grote wiskundige <em>Paul Erdos</em> moest haar om vergeving vragen nadat hij beweerde dat ze het probleem verkeerd had opgelost.</p>



<h3 class="wp-block-heading">De grove onnauwkeurigheid van &#8220;nauwkeurige&#8221; tests</h3>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Beste Marilyn,</em></p>



<p class="wp-block-paragraph">Een bijzonder interessante en belangrijke vraag vandaag is het testen op drugs. Stel dat 5% van de bevolking drugs gebruikt. Je gebruikt een test die 95% accuraat is. Iemand wordt willekeurig gekozen en krijgt de test. Het resultaat is positief. Wat suggereert zo&#8217;n resultaat?</p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Charles Feinstein, PhD</em></p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Beste Charles,</em></p>



<p class="wp-block-paragraph">Als iemand eenmaal positief getest is, kun je net zo goed een muntje opgooien om te bepalen of hij een drugsgebruiker is. De kans is maar fifty-fifty. &#8230;</p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Marilyn vos Savant</em></p>



<p class="wp-block-paragraph">Ze kreeg opnieuw een storm van verontwaardigde brieven, dit keer van statistici. Ze legde haar redenering uit: &#8220;<em>Stel, de algemene bevolking bestaat uit 10.000 mensen en 95% van hen (9.500) zijn niet-gebruikers en 5% van hen (500) zijn gebruikers. Van de 9.500 niet-gebruikers zal 95% (9.025) negatief testen, aangezien de test voor 95% nauwkeurig is. Dit betekent dat 5% van hen (475) positief zal testen. Van de 500 gebruikers zal 95% (475) positief testen. Er zijn dus 475 fout-positieven en 475 echt-positieven. Wanneer we een persoon in de positieve groep vinden, is de kans fifty-fifty dat hij een drugsgebruiker is</em>.&#8221;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Er waren weer teams van testdeskundigen en het <em>Center for Disease Control</em> (CDC) nodig om haar conclusie te bevestigen.</p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/marilyn-vos-savant-en-de-iqs/">Marilyn vos Savant en de IQ&#8217;s</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://heesen.online/marilyn-vos-savant-en-de-iqs/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>1</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
