<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>atoombom Archieven - HEESEN Online</title>
	<atom:link href="https://heesen.online/tag/atoombom/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://heesen.online/tag/atoombom/</link>
	<description>Blogs van Jos Heesen</description>
	<lastBuildDate>Tue, 24 Jun 2025 15:43:28 +0000</lastBuildDate>
	<language>nl-NL</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=7.1.4</generator>
	<item>
		<title>De tijdlijn van Irans nucleaire programma</title>
		<link>https://heesen.online/de-tijdlijn-van-irans-nucleaire-programma/</link>
					<comments>https://heesen.online/de-tijdlijn-van-irans-nucleaire-programma/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[JosWP]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 24 Jun 2025 15:42:41 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Actueel]]></category>
		<category><![CDATA[Geschiedenis]]></category>
		<category><![CDATA[Teksten in het Nederlands/Dutch]]></category>
		<category><![CDATA[atoombom]]></category>
		<category><![CDATA[Donald Trump]]></category>
		<category><![CDATA[Iran]]></category>
		<category><![CDATA[Israël]]></category>
		<category><![CDATA[Midden Oosten]]></category>
		<category><![CDATA[tijdlijn]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://heesen.online/?p=7107</guid>

					<description><![CDATA[<p>OP 19 juni 2025 publiceerde het Bulletin of Atomic Scientists onderstaand bericht, dat ik zeer verhelderend vond voor de huidige precaire situatie in het Midden-Oosten.</p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/de-tijdlijn-van-irans-nucleaire-programma/">De tijdlijn van Irans nucleaire programma</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="wp-block-paragraph">OP 19 juni 2025 publiceerde het <a href="https://thebulletin.org">Bulletin of Atomic Scientists</a> onderstaand bericht, dat ik zeer verhelderend vond voor de huidige precaire situatie in het Midden-Oosten.</p>



<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Dit is een zich ontwikkelende situatie en deze tijdlijn zal worden bijgewerkt.</em></p>



<p class="wp-block-paragraph">Het Iraanse nucleaire programma is al lang een probleem. Veel Amerikaanse presidentiële regeringen hebben ermee geworsteld, evenals veel internationale organisaties en buitenlandse regeringen. Om het geheel te verduidelijken, volgt hieronder een chronologisch overzicht van de belangrijkste hoogtepunten:</p>



<h2 class="wp-block-heading">Vóór Trump</h2>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Juli 1968</strong> — Iran ondertekende het Non-ProliferatieVerdrag (NPV) als niet-kernwapenstaat en beloofde dergelijke wapens in de toekomst niet meer te zullen nastreven. Ondanks deze verplichting werkte het land, na de revolutie van 1979 die de westerse bondgenoten van Iran afkeerde, in het geheim aan de ontwikkeling van kernwapens, onder meer door een uraniumverrijkingsprogramma te starten en een plan te ontwikkelen voor de productie en het testen van wapens. </p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Augustus 2002</strong> — Een Iraanse oppositiegroep onthulde geheime ondergrondse nucleaire faciliteiten in <em>Natanz</em> en <em>Arak</em>, respectievelijk bedoeld voor de verrijking van uranium en de productie van zwaar water. Iran beweerde dat ze bedoeld waren om een ​​rol te spelen in de civiele kernenergie, maar de Verenigde Staten betwijfelden of het olie- en gasrijke land die faciliteiten nodig had, Volgens de VS waren ze bedoeld voor kernwapen-gerelateerde werkzaamheden. </p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Oktober 2003</strong> – Tijdens de onderhandelingen over hun nucleaire programma stemde Iran ermee in de verrijking en de productie en installatie van cruciale onderdelen stop te zetten. Maar na de verkiezing van de conservatieve president <em>Mahmoud Ahmadinejad</em> in 2005 hervatte Iran zijn verrijkingsactiviteiten. </p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>September 2009</strong> – Voormalig president <em>Barack Obama</em> onthulde dat Iran opnieuw een geheime nucleaire locatie had gebouwd. De <em>Fordow</em>-locatie lag diep begraven in een berg die de locatie beschermde tegen aanvallen. Obama zei destijds dat de configuratie ervan &#8220;<em>inconsistent</em>&#8221; was met een vreedzaam nucleair programma. Sommige experts schatten nu dat de faciliteit in minder dan een week voldoende materiaal voor een kernwapen zou kunnen produceren. </p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Juni 2010</strong> – Een kwaadaardige computerworm, bekend als &#8220;<em>Stuxnet</em>&#8220;<sup>1</sup>, soms omschreven als &#8220;<em>het eerste digitale wapen ter wereld</em>&#8220;, infecteerde de ondergrondse nucleaire verrijkingsinstallatie in Natanz en vernietigde ongeveer 1000 centrifuges. De worm infecteerde ten minste 14 industriële installaties in Iran. De complexiteit van de aanval en de perslekken deden velen vermoeden dat de <em>Amerikaanse</em> en <em>Israëlische</em> inlichtingendiensten de worm hadden gelanceerd, maar niemand heeft officieel de verantwoordelijkheid opgeëist. </p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>September 2015</strong> – Nadat de gematigde <em>Hassan Rohani</em> in 2013 tot president van Iran was gekozen, begon het land onderhandelingen met de Verenigde Staten en andere landen over een plan om ervoor te zorgen dat het land binnen een jaar, na een eventueel besluit daartoe, geen kernwapen zou ontwikkelen. Het <em>Joint Comprehensive Plan of Action</em> (JCPOA), in de volksmond bekend als de &#8220;<em>Iran-deal</em>&#8220;, riep op tot:</p>



<ul class="wp-block-list">
<li>meer internationaal toezicht op Iraanse nucleaire faciliteiten, </li>



<li>een Iraanse belofte om geen nucleair materiaal van wapenkwaliteit te ontwikkelen en </li>



<li>verlichting van sancties voor de Iraanse economie. </li>
</ul>



<p class="wp-block-paragraph">Israël veroordeelde de deal omdat deze het Iraanse nucleaire programma legitimeerde. De Israëlische premier <em>Benjamin Netanyahu</em> betoogde dat Iran de overeenkomst zou schenden of zou wachten tot de bepalingen ervan over 10 tot 15 jaar zouden aflopen. </p>



<h2 class="wp-block-heading">Tijdens Trump 1</h2>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Mei 2018</strong> &#8211; President <em>Donald Trump</em>, destijds in zijn eerste termijn, kwam een ​​campagnebelofte na en trok de Verenigde Staten terug uit de Iran-deal. &#8220;<em>Dit was een vreselijke eenzijdige deal die nooit had mogen worden gesloten</em>&#8220;, zei hij destijds, waarna hij Iran opnieuw zware sancties oplegde. Zijn voorganger, Obama, voorspelde dat Trump de wereld gevaarlijker zou maken en haar de &#8220;<em>verliezende keuze zou geven tussen een Iran met kernwapens of een nieuwe oorlog in het Midden-Oosten</em>&#8220;. Zonder toegang tot de economische steun van het JCPOA hervatte Iran uiteindelijk enkele nucleaire activiteiten, waaronder de ontwikkeling van meer laag-verrijkt uranium in de <em>Fordow</em>-locatie. Dit uranium kan worden gebruikt voor kernenergie. </p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full"><img fetchpriority="high" decoding="async" width="800" height="784" src="https://heesen.online/wp-content/uploads/2025/06/irannucleair.jpg" alt="" class="wp-image-7109" srcset="https://heesen.online/wp-content/uploads/2025/06/irannucleair.jpg 800w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2025/06/irannucleair-300x294.jpg 300w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2025/06/irannucleair-768x753.jpg 768w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption class="wp-element-caption">Operationele of waarschijnlijk operationele kerncentrales in Iran op 12 juni 2025. In het rood staan ​​de belangrijkste nucleaire locaties. Locaties zijn bij benadering. Kaart: Thomas Gaulkin / Datawrapper. Bron: Nuclear Threat Initiative.</figcaption></figure>
</div>


<p class="wp-block-paragraph"><strong>Januari 2020</strong> — Iran trok zich verder terug van zijn nucleaire beloften nadat een gerichte Amerikaanse droneaanval een hoge generaal, <em>Qasem Soleimani</em>, doodde. Hij werd destijds beschouwd als de op één na machtigste figuur in Iran. Het land kondigde aan dat het geen beperkingen meer zou stellen aan de verrijking van uranium, waarmee de restanten van de nucleaire deal in feite werden vernietigd. &#8220;<em>Het is voorbij. Als er geen productiebeperking is, is er geen deal</em>&#8220;, vertelde een expert aan <em>The New York Times</em>. </p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Februari 2021 </strong>— Voormalig president <em>Joe Biden</em> beloofde opnieuw te onderhandelen over een deal met Iran, een deal met andere voorwaarden dan het JCPOA. Biden wilde dat de deal de Iraanse raket-capaciteiten en andere kwesties zou aanpakken die volgens Iran niet in een overeenkomst thuishoren. Een ander heikel punt was wie de eerste stap zou zetten. Biden wilde dat Iran zich weer aan de beperkingen van het JCPOA zou houden voordat hij de Amerikaanse sancties ophief. Iran daarentegen wilde precies het tegenovergestelde. Tegen het einde van Bidens ambtstermijn was er nog weinig te zien van diplomatieke inspanningen om een ​​nucleair akkoord nieuw leven in te blazen.</p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Oktober 2023</strong> – Iran heeft de ene tegenslag na de andere te verduren gekregen na de aanval van bondgenoot <em>Hamas</em> op Israël. Hamas, samen met de <em>Libanese</em> bondgenoot <em>Hezbollah</em>, had het Israël lange tijd moeilijk gemaakt om Iran rechtstreeks aan te vallen. Maar Israëlische aanvallen en de oorlog in <em>Gaza</em> hebben beide groeperingen lamgelegd, waardoor Iran kwetsbaar is geworden. In de oog-om-oog-aanvallen die begonnen toen Israël in april 2024 hoge Iraanse functionarissen in <em>Syrië</em> doodde. Er kwam een escalatie toen Israël maanden later de leider van Hezbollah had gedood.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Tijdens Trump 2</h2>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Maart 2025</strong> – De Amerikaanse directeur van de <em>Nationale Inlichtingendienst</em>, <em>Tulsi Gabbard</em>, meldde aan het Congres dat Iran het kernwapenprogramma dat het in 2003 beëindigde, <em><strong>niet</strong></em> had hervat. Ze merkte echter op dat Iran een hoog gehalte aan verrijkt uranium heeft en dat &#8220;<em>een decennialang taboe in Iran op het bespreken van kernwapens in het openbaar is verdwenen</em>&#8220;, wat zorgwekkende tekenen zijn dat voorstanders van kernwapens in het land zich mogelijk aangemoedigd voelen. </p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>Juni 2025</strong> – <em>Trump</em> was aanvankelijk optimistisch over een nieuwe Iran-deal tijdens zijn tweede termijn. Het Witte Huis noemde de lopende gesprekken in april &#8220;<em>constructief</em>&#8220;. Hoewel de Israëlische president <em>Netanyahu</em> had aangedrongen op een aanval op Iran, wilde Trump de diplomatie een kans geven. Maar Trump kondigde op 9 juni aan dat Iran een deal had afgewezen. Die deal hield in dat er een ​​regionaal nucleair consortium in het Midden-Oosten opgericht zou worden om brandstof te leveren voor kernreactoren. Het consortium zou op die manier de controle overnemen over de Iraanse verrijkings-capaciteit, wat betekent dat Iran niet langer een cruciale stap zou kunnen zetten voor zowel kernenergie als kernwapens op eigen grondgebied. Na de aanval van Israël op Iran op 13 juni zijn de vooruitzichten op nieuwe onderhandelingen over het Iraanse programma zeer somber geworden. Het conflict dreigt nu ook de Verenigde Staten erbij te betrekken. <br>Over Gabbards beoordeling dat Iran het kernwapenprogramma niet had hervat, zei Trump tegen verslaggevers: &#8220;<em>Het kan me niet schelen wat ze zei. Ik denk dat ze er heel dicht bij waren een wapen te hebben</em>&#8220;. </p>



<p class="wp-block-paragraph"><strong>21 juni</strong> &#8211; De Verenigde Staten vielen drie Iraanse nucleaire locaties aan: <em>Fordow, Natanz</em> en <em>Isfahan</em>. Hoewel Trump de aanval als &#8220;<em>zeer succesvol</em>&#8221; bestempelde, blijft de status van het Iraanse nucleaire programma onduidelijk. Sommige experts geloven dat de Amerikaanse actie Iran ertoe zou kunnen aanzetten om zo snel mogelijk heimelijk een kernwapen te ontwikkelen. Het <em>Witte Huis</em> karakteriseerde de aanvallen als gericht op het Iraanse nucleaire programma en niets meer. &#8220;<em>Het was geen aanval op Iran. Het was geen aanval op het Iraanse volk. Dit was geen regimewisseling</em>&#8220;, vertelde minister van <em>Buitenlandse Zaken Marco Rubio</em> zondag aan <em>CBS News</em>. Diezelfde dag plaatste Trump echter op sociale media: &#8220;<em>Als het huidige Iraanse regime er niet in slaagt IRAN WEER GROOT TE MAKEN, waarom zou er dan geen regimewisseling komen???</em>&#8221; </p>



<p class="wp-block-paragraph">23 juni &#8211; De <em>NAVO</em> regeringsleiders verzamelen zich in <em>Den Haag</em> voor de NAVO Top over het verhogen van de defensie budgetten, maar zal de situatie in het <em>Midden Oosten</em> er een schaduw over werpen?</p>



<p class="wp-block-paragraph">-to be continued-</p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full"><img decoding="async" width="800" height="530" src="https://heesen.online/wp-content/uploads/2025/06/B2bommenwerper.jpg" alt="" class="wp-image-7108" srcset="https://heesen.online/wp-content/uploads/2025/06/B2bommenwerper.jpg 800w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2025/06/B2bommenwerper-300x199.jpg 300w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2025/06/B2bommenwerper-768x509.jpg 768w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption class="wp-element-caption">De B-2 Spirit tankt bij boven de Stille Oceaan. Deze stealth-bommenwerper is het enige vliegtuig dat Amerikaanse bommen kan vervoeren die zwaar versterkte doelen zoals de Iraanse nucleaire verrijkingsinstallatie Fordow kunnen vernietigen. <br>Bron: Amerikaans Ministerie van Defensie.</figcaption></figure>
</div>


<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>



<p class="wp-block-paragraph"><sup>1</sup> <strong>Stuxnet</strong> is een schadelijk computerprogramma. Het bestaan van deze geavanceerde worm werd ontdekt in juni 2010 door een fabrikant van antivirussoftware uit <em>Wit-Rusland</em>. Het programma beïnvloedt de werking van bepaalde <em>Siemens</em>-apparatuur op schadelijke wijze. <br>Het zou ontwikkeld zijn om Iraanse ultracentrifuges die gebruikt worden in het nucleair programma van Iran te saboteren. De worm wijzigt de PLC waarmee de motoren van de centrifuges aangestuurd worden.</p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/de-tijdlijn-van-irans-nucleaire-programma/">De tijdlijn van Irans nucleaire programma</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://heesen.online/de-tijdlijn-van-irans-nucleaire-programma/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Nobelprijs voor de Vrede 2024</title>
		<link>https://heesen.online/nobelprijs-voor-de-vrede-2024/</link>
					<comments>https://heesen.online/nobelprijs-voor-de-vrede-2024/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[JosWP]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 31 Dec 2024 16:41:40 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Actueel]]></category>
		<category><![CDATA[Geschiedenis]]></category>
		<category><![CDATA[Teksten in het Nederlands/Dutch]]></category>
		<category><![CDATA[atoombom]]></category>
		<category><![CDATA[kernwapens]]></category>
		<category><![CDATA[Nobelprijs Vrede]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://heesen.online/?p=6174</guid>

					<description><![CDATA[<p>Het Noorse Nobelcomité heeft de Nobelprijs voor de Vrede van dit jaar toegekend aan de Japanse organisatie Nihon Hidankyo, een beweging die is opgericht door overlevenden van de atoombommen op Hiroshima en Nagasaki en kernwapentesten (zij worden in het Japans Hibakusha genoemd).</p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/nobelprijs-voor-de-vrede-2024/">Nobelprijs voor de Vrede 2024</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="wp-block-paragraph">Het <em>Noorse Nobelcomité </em>heeft de <em>Nobelprijs voor de Vrede</em> van dit jaar toegekend aan de Japanse organisatie <em>Nihon Hidankyo</em>, een beweging die is opgericht door overlevenden van de atoombommen op <em>Hiroshima</em> en <em>Nagasaki</em> en kernwapentesten (zij worden in het <em>Japans Hibakusha</em> genoemd).</p>



<p class="wp-block-paragraph">&#8220;<em>Voor haar inspanningen om een ​​wereld zonder kernwapens te bereiken en voor het aantonen, door middel van getuigenverklaringen, dat kernwapens nooit meer gebruikt mogen worden.&#8221;</em></p>



<p class="wp-block-paragraph">&#8220;<em>De buitengewone inspanningen van </em>Nihon Hidankyo<em> en andere vertegenwoordigers van de </em>Hibakusha<em> hebben enorm bijgedragen aan de vestiging van het nucleaire taboe</em>,&#8221; zei het Noorse Nobelcomité in een verklaring van haar voorzitter, <em>Jergen Watne Frydnes</em>.</p>



<p class="wp-block-paragraph">&#8220;<em>Het is daarom alarmerend dat dit taboe tegen het gebruik van kernwapens vandaag de dag onder druk staat. De kernmachten moderniseren en upgraden hun arsenalen; nieuwe landen lijken zich voor te bereiden op het verwerven van kernwapens; en er worden dreigementen geuit om kernwapens te gebruiken in voortdurende oorlogsvoering. Op dit moment in de menselijke geschiedenis is het de moeite waard om onszelf eraan te herinneren wat kernwapens zijn: de meest destructieve wapens die de wereld ooit heeft gezien.</em>&#8221; </p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full"><img decoding="async" width="640" height="480" src="https://heesen.online/wp-content/uploads/2024/10/kernexplosie.jpg" alt="" class="wp-image-6175" srcset="https://heesen.online/wp-content/uploads/2024/10/kernexplosie.jpg 640w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2024/10/kernexplosie-300x225.jpg 300w" sizes="(max-width: 640px) 100vw, 640px" /></figure>
</div>


<p class="wp-block-paragraph">&#8220;<em>Op een dag zullen de </em>Hibakusha<em> niet langer onder ons zijn als getuigen van de geschiedenis. Maar met een sterke cultuur van herinnering en voortdurende toewijding dragen nieuwe generaties in Japan de ervaring en de boodschap van de getuigen voort. Ze inspireren en onderwijzen mensen over de hele wereld. Op deze manier helpen ze het nucleaire taboe te handhaven, een voorwaarde voor een vreedzame toekomst voor de mensheid.</em>” </p>



<p class="wp-block-paragraph">In een interview met de Nobelprijsorganisatie zei <em>Masako Wada</em>, een vertegenwoordiger van Nihon Hidankyo en overlevende van de bomaanslag op Nagasaki: </p>



<p class="wp-block-paragraph">“<em>De wereld gaat momenteel achteruit op het gebied van nucleaire ontwapening. De Russische invasie van </em>Oekraïne<em> heeft onuitsprekelijk menselijk lijden veroorzaakt en het risico op een nucleaire oorlog vergroot. Ik heb mijn leven gewijd aan de afschaffing van kernwapens. Ik voel hoe zondig mensen zijn. In plaats van woede voel ik verdriet en vrees ik hoe diep mensen in de duisternis zullen vallen. We moeten doorgaan om onze wens, onze hoop om kernwapens af te wijzen, over te brengen. Dat is onze missie als </em>Hibakusha<em>.</em>”</p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="657" height="647" src="https://heesen.online/wp-content/uploads/2024/10/nobelvrede.jpg" alt="" class="wp-image-6176" srcset="https://heesen.online/wp-content/uploads/2024/10/nobelvrede.jpg 657w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2024/10/nobelvrede-300x295.jpg 300w" sizes="auto, (max-width: 657px) 100vw, 657px" /></figure>
</div>


<p class="wp-block-paragraph"></p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/nobelprijs-voor-de-vrede-2024/">Nobelprijs voor de Vrede 2024</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://heesen.online/nobelprijs-voor-de-vrede-2024/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Oppenheimer</title>
		<link>https://heesen.online/oppenheimer/</link>
					<comments>https://heesen.online/oppenheimer/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[JosWP]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 20 Jul 2023 14:43:47 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bijzondere personen en/of helden]]></category>
		<category><![CDATA[Geschiedenis]]></category>
		<category><![CDATA[Teksten in het Nederlands/Dutch]]></category>
		<category><![CDATA[atoombom]]></category>
		<category><![CDATA[Bulletin of Atomic Scientists]]></category>
		<category><![CDATA[Robert Oppenheimer]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://heesen.online/?p=4179</guid>

					<description><![CDATA[<p>Het tijdschrift Bulletin of the Atomic Scientists werd in 1945 opgericht door een groep atoomwetenschappers en ingenieurs, met J. Robert Oppenheimer - de directeur van het Los Alamos-laboratorium dat de eerste atoombom bouwde - als oprichter en voorzitter.</p>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/oppenheimer/">Oppenheimer</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p class="wp-block-paragraph">Het <a href="https://thebulletin.org">Bulletin of the Atomic Scientists</a> had in het juli 2023 nummer een special over<em> Oppenheimer</em> vanwege het uitkomen van een speelfilm over deze theoretisch natuurkundige en vader van de atoombom.</p>



<p class="wp-block-paragraph"><em>Het tijdschrift Bulletin of the Atomic Scientists werd in 1945 opgericht door een groep atoomwetenschappers en ingenieurs, met </em>J. Robert Oppenheimer<em> &#8211; de directeur van het Los Alamos-laboratorium dat de eerste atoombom bouwde &#8211; als oprichter en voorzitter</em>.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Inquisitie</h2>



<p class="wp-block-paragraph">&#8220;In 1954 werd <em>Robert Oppenheimer</em> onderworpen aan wat terecht &#8220;<em>een buitengewone Amerikaanse inquisitie</em>&#8221; werd genoemd (door het weekblad Stern in 1969) onder de naam van een veiligheidshoorzitting. Ondanks dat hij zijn land zo toegewijd had gediend bij het leiden van het atoombomproject in <em>Los Alamos</em>, werd hij nu publiekelijk vernederd, veroordeeld als een veiligheidsrisico, ontdaan van zijn veiligheidsmachtiging en gedwongen zijn regeringsadviseurschap neer te leggen. <br>Die hoorzittingen waren gemanipuleerd op McCarthy-achtige wijze. Maar hoewel ze professioneel en persoonlijk voor hem buitengewoon schadelijk waren, waren de hoorzittingen niet de grootste tragedie van Oppenheimer.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Tragedie</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Zijn grootste tragedie was het succes van zijn leiderschap bij het maken van het wapen. Zijn opmerkelijke gaven als natuurkundige en als mens kwamen het best tot uiting bij het bouwen van het wapen dat zou kunnen leiden tot de vernietiging van de mensheid.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Zeker, Oppenheimer verwierf ook bekendheid als een briljante geleerde in de nieuwe natuurkunde &#8211; de kwantummechanica die hij zelf in Europa had bestudeerd. En hij deed ontdekkingen in de natuurkunde die van blijvend belang zijn. Maar de &#8216;<em>Amerikaanse Prometheus</em>&#8216;, zoals zijn biografen hem noemden, vond zijn grootste levensprestatie in het creëren van een instrument voor genocide.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Bij het maken van de bom raakte Oppenheimer ondergedompeld in &#8220;nucleairisme&#8221; &#8211; de omarming van het wapen als dienstbaar aan de mensheid. Maar met de latere ontwikkeling van wapens die duizend keer destructiever zijn dan zijn <em>Hiroshima</em>-bom, werd hij een uitgesproken criticus van het nucleairisme, misschien wel de meest welbespraakte van alle critici.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Hij was een overlevende van zijn eigen vreselijke creatie: toen hij ondergedompeld was in het nucleairisme, was hij een nationale held; toen hij zich op pijnlijke wijze uit die toestand bevrijdde en het gevaar ervan blootlegde, werd hij als ontrouw bestempeld en in het openbaar gekruisigd.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Oppenheimer bood zijn hele wezen aan het bomproject; zijn toewijding eraan was totaal. <br>Op professioneel niveau maakte hij zich vertrouwd met het werk van elk van de andere wetenschappers, waarbij hij dat werk zowel faciliteerde als ervan leerde. En op persoonlijk vlak was hij genereus in zijn betrokkenheid bij hun woonsituatie en gezinsbehoeften.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Hoewel hij in het verleden vaak arrogant was geweest, werd hij in <em>Los Alamos</em> de meest empathische en vaderlijke leider. Hij inspireerde iedereen tot maximale inspanning in de race tegen de Duitse bommenmakers. Hun meer geavanceerde kennisniveau van de nieuwe fysica leek hen een voordeel te geven. Zoals een waarnemer het later verwoordde: &#8220;<em>Het was alsof de man en de baan waren gemaakt met de ander in gedachten</em>&#8220;.</p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="650" height="668" src="https://heesen.online/wp-content/uploads/2023/07/oppenheimer.jpg" alt="" class="wp-image-4180" srcset="https://heesen.online/wp-content/uploads/2023/07/oppenheimer.jpg 650w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2023/07/oppenheimer-292x300.jpg 292w" sizes="auto, (max-width: 650px) 100vw, 650px" /></figure>
</div>


<h2 class="wp-block-heading">Onbetwiste leider</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Het Bulletin interviewde een viertal leden van die Los Alamos-gemeenschap: <em>Hans Bethe, Philip Morrison, Herbert York </em>en<em> George Kistiakowsky</em>. Ze beschreven Oppenheimer als een unieke leider, besluitvaardig en onpartijdig, en spraken over hun gevoel op een morele kruistocht te zijn namens de toekomst van de beschaving.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Het onbetwiste leiderschap van Oppenheimer had ook veel te maken met de gedeelde <em>psychische verdoving</em> van die gemeenschap met betrekking tot wat er aan de andere kant van het wapen zou gaan gebeuren. Zoals <em>Alice K. Smith</em> (1958), een historicus die daar woonde met haar natuurkundige echtgenoot, uitlegde: &#8220;<em>Ze waren het er allemaal over eens dat ze het waanzinnig druk hadden en extreem veiligheidsbewust waren en suggereerden dat er zelfs een halfbewuste afsluiting van de geest was voor alles behalve het feit dat ze wanhopig probeerden een apparaat te produceren dat een einde aan de oorlog zou maken.</em>&#8220;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Niels Bohr</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Een groot deel van de tragedie van Oppenheimer lag in de diepte van zijn onderdompeling in het nucleairisme. Oppenheimer had een reeks gesprekken met <em>Niels Bohr,</em> de gerespecteerde Deense natuurkundige die een belangrijke mentor van hem was en die verschillende bezoeken aan Los Alamos bracht. Bohr had het concept van &#8216;complementariteit&#8217; ontwikkeld, het idee dat twee heel verschillende bevindingen in de natuurkunde even waar kunnen zijn, afhankelijk van het gezichtspunt of de instrumenten die door de waarnemer worden gebruikt. Bijvoorbeeld: materie kan nauwkeurig worden weergegeven door deeltjes maar ook door golven. <br>De twee mannen begonnen te geloven dat ze dit principe van complementariteit op de atoombom konden toepassen: als het gebruikt zou worden, zou het een nieuwe dimensie van vernietiging brengen, maar zou het ook een even nieuwe toewijding aan vrede creëren. Zoals de biograaf van de Los Alamos-gemeenschap het uitdrukte: &#8220;<em>De bom voor Bohr en Oppenheimer was een doodswapen dat ook een einde zou kunnen maken aan oorlog en de mensheid zou kunnen verlossen</em>.&#8221;</p>



<p class="wp-block-paragraph">We kunnen hier even pauzeren om op te merken dat deze bizarre en gevaarlijke versie van het nucleairisme zou kunnen worden omarmd door twee van zulke intellectuele reuzen en anderszins humane mannen.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Oppenheimer&#8217;s eerdere nucleairisme omvatte een toewijding aan het gebruik van de bom, en dat verdiepte zijn tragedie. Toen andere wetenschappers die betrokken waren bij de creatie ervan een collectieve poging deden om erop aan te dringen dat het een demonstratie zou krijgen in een geïsoleerd gebied in plaats van het te laten exploderen op een menselijke bevolking, verzette Oppenheimer zich tegen het idee. Hij deed dat met enige ambivalentie, verwijzend naar zijn eigen &#8220;angst&#8221; over de bom en gedeeltelijke ontvankelijkheid voor argumenten tegen het gebruik ervan op mensen. Maar hij eindigde aan de kant van degenen die &#8220;<em>de mogelijkheid benadrukten om Amerikaanse levens te redden door onmiddellijk militair gebruik</em>&#8220;. <br>Zijn redenering, zoals zijn biografen het uitdrukten, &#8220;<em>was in wezen even Bohriaans als die van de mannen die voorstander waren van een demonstratie. Hij was ervan overtuigd geraakt dat het militaire gebruik van de bom in deze oorlog alle oorlogen zou kunnen elimineren.</em>”</p>



<p class="wp-block-paragraph">Oppenheimer zou later kunnen zeggen dat &#8220;<em>ik er nooit spijt van heb gehad … dat ik mijn deel van het werk heb gedaan.</em>&#8221; Hij zou zelfs kunnen toevoegen: &#8220;<em>Ik … denk dat het een verdomd goede zaak was dat de bom werd ontwikkeld, dat hij werd erkend als iets belangrijks en nieuws, en dat het een effect zou hebben op de loop van de geschiedenis</em>.&#8221;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Tegen de ontwikkeling van de waterstofbom</h2>



<p class="wp-block-paragraph"> Waarom dan zijn schijnbare ommezwaai met betrekking tot de &#8220;Super&#8221; waterstofbom? Een aantal mensen heeft met enige waarheid benadrukt dat de waterstofbom niet &#8220;zijn&#8221; bom was en een eigen nieuw project zou vereisen. Voor Oppenheimer ging echter ook het effect van de waterstofbom te ver. Dat wil zeggen, hij begreep dat, terwijl zijn atoombom een stad kan vernietigen, waterstofbommen, de wereld kunnen vernietigen en haar menselijke bewoners kunnen elimineren. <br>Hoewel hij de terminologie niet noodzakelijkerwijs gebruikte, was het een opeenvolging van genocide tot omnicide. Andere wetenschappers en humanisten deelden zijn afwijzing van een dergelijk apparaat.</p>



<p class="wp-block-paragraph">In zijn geval was die afwijzing aanvankelijk slechts gedeeltelijk, aangezien hij veel van de opvattingen van het Amerikaanse establishment was gaan accepteren, waarvan hij volgens zijn biografen<em> &#8216;een lid met een goede reputatie</em>&#8216; was geworden. Hij had zich niet aangesloten bij anti-nucleaire activisten zoals <em>Bertrand Russell, Leo Szilard, Joseph Rotblat </em>en<em> Albert Einstein</em>. </p>



<p class="wp-block-paragraph">Zoals hij uitlegde: “<em>Als de Russen het wapen hebben en wij niet, zullen we er slecht aan toe zijn. En als de Russen het wapen hebben en wij hebben het ook, dan zijn we nog steeds slecht af</em>.” Voor hem was het wapen (in de woorden van zijn biografen) &#8220;<em>noch noodzakelijk als afschrikmiddel of gunstig voor de Amerikaanse veiligheid</em>.&#8221; Hij werd wel een consequent pleitbezorger van openheid in verband met waterstofbommen en geloofde sterk in enige vorm van internationale controle.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Hij stelde ook belangrijke vragen: &#8220;<em>Wat moeten we denken van een beschaving die ethiek altijd als een essentieel onderdeel van het menselijk leven heeft beschouwd</em>&#8221; maar &#8220;<em>die niet heeft kunnen praten over het vooruitzicht om bijna iedereen te doden, behalve in prudentiële en speltheoretische termen?</em>&#8220;</p>



<p class="wp-block-paragraph">We krijgen meer inzicht in de complexiteit van Oppenheimer door zijn beroemde uitspraak te bekijken:<br>“<em>In een of andere grove zin die geen vulgariteit, geen humor, geen overdrijving helemaal kan uitdoven, hebben de natuurkundigen zonde gekend; en dit is een kennis die ze niet kunnen verliezen.</em>” <br>Hij zegt niet dat de natuurkundigen ongelijk hadden door de wapens te maken, maar eerder dat zij een diepe morele overtreding hadden begaan, een collectieve zonde door een genocidaal instrument te creëren, zelfs als dat nodig was om toekomstige oorlogen te voorkomen.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Psychologische schade</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Onder de prometheïsche capaciteiten van Oppenheimer ging een kwetsbaar en soms diep radeloos mens schuil. Hij kan behoeftig en tegenstrijdig zijn in zijn relaties met anderen en onderhevig zijn aan periodieke depressies. Tijdens zijn vroege volwassen leven was hij soms suïcidaal en bij minstens twee gelegenheden gewelddadig tegen anderen: hij vergiftigde een appel van een Cambridge-leraar (we weten niet hoeveel gif hij gebruikte) die erop stond dat hij gehaat laboratoriumwerk zou doen, en bij een andere gelegenheid probeerde hij een vriend te wurgen die hem vertelde over liefde en huwelijksplannen. Zijn biografen verwijzen naar het werk van Erik Erikson (1970) over de strijd om de identiteit van volwassenen, waaronder psychotisch gedrag kan vallen. Wetenschapshistoricus Gerald Holton (1981) hield vol dat er meer aan de hand was: &#8220;<em>Er bleef echter enige psychologische schade bestaan, niet in de laatste plaats een kwetsbaarheid die als een geologische fout door zijn persoonlijkheid liep en bij de volgende aardbeving aan het licht zou komen</em>.&#8221;</p>



<p class="wp-block-paragraph">Die &#8216;<em>geografische fout</em>&#8216; had te maken met wat kan worden gezien als een stoornis van het zelf: een neiging tot zelfvernedering, ineenstorting voor autoriteit, tot zelfhaat en zelfkastijding. Evenmin werden deze neigingen verlicht door verschillende pogingen tot psychoanalytische en psychiatrische therapie.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Zelfs het besluit van Oppenheimer om zich te onderwerpen aan de veiligheidshoorzittingen kan als zelfdestructief worden beschouwd. Een aantal vrienden en collega&#8217;s, waaronder Einstein, drongen er bij hem op aan de onvermijdelijke vernedering te vermijden door simpelweg ontslag te nemen bij zijn adviesbureau. Einstein had meer inzicht in de hachelijke situatie van Oppenheimer toen hij tegen een gemeenschappelijke vriend zei: &#8220;<em>Het probleem met Oppenheimer is dat hij van een vrouw houdt die niet van hem houdt &#8211; de regering van de Verenigde Staten</em>&#8221; (uit Oppenheimer&#8217;s biografie <em>American Prometheus</em> van Bird en Sherwin).</p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full is-resized"><img loading="lazy" decoding="async" src="https://heesen.online/wp-content/uploads/2023/07/oppenheimer1.jpg" alt="" class="wp-image-4181" width="342" height="471" srcset="https://heesen.online/wp-content/uploads/2023/07/oppenheimer1.jpg 266w, https://heesen.online/wp-content/uploads/2023/07/oppenheimer1-218x300.jpg 218w" sizes="auto, (max-width: 342px) 100vw, 342px" /><figcaption class="wp-element-caption">Robert Oppenheimer (1904-1967)</figcaption></figure>
</div>


<h2 class="wp-block-heading">Sovjet spionage</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Zijn meest bizarre gedrag was zijn valse verhaal over een vriend, een professor in de Franse literatuur genaamd <em>Haakon Chevalier</em>, waarin hij beweerde dat Chevalier ontvankelijk was geweest voor een Sovjetpoging om Oppenheimer te bereiken om hem aspecten van zijn werk te laten delen. <br>Er was inderdaad een echt incident geweest in het huis van Oppenheimer in Berkeley, waarbij Chevalier hem vertelde over een voorstel van een wederzijdse kennis, de natuurkundige <em>George Eltenton</em>, dat Oppenheimer informatie over zijn wetenschappelijke bevindingen zou delen met een diplomaat in het Sovjetconsulaat in <em>San Francisco</em>. In de verslagen van alle drie de mannen verwierp Oppenheimer het idee summier en zei dat het &#8220;verraad&#8221; zou zijn, en noch Oppenheimer noch Chevalier dachten destijds veel meer aan het incident.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Maar terwijl hij in Los Alamos was, gaf Oppenheimer zijn valse versie van dit verhaal aan een inlichtingenofficier die hem interviewde. Zijn biografen noemden dit verslag &#8220;<em>bizar &#8211; en uiteindelijk rampzalig [omdat] … Oppenheimer de rode vlag van spionage had gehesen, Eltenton als de schuldige had geïdentificeerd, een naamloze &#8216;onschuldige&#8217; tussenpersoon [Chevalier] beschreef en meldde dat deze onschuldige persoon contact had opgenomen met verschillende andere wetenschappers die eveneens onschuldig waren. Hij was zeker van zijn oordeel … dus het was niet nodig om namen te noemen</em>.” Oppenheimer gaf later toe dat &#8220;<em>ik een verhaal over een haan en een stier heb uitgevonden</em>&#8220;, en toen hem werd gevraagd waarom, antwoordde hij: &#8220;<em>Omdat ik een idioot was.</em>&#8221; <br>Hij legde verder uit: &#8220;<em>Ik geloof dat [ik] probeerde een fooi te geven aan de inlichtingenmensen zonder te beseffen dat wanneer je een fooi geeft, je het hele verhaal moet vertellen.&#8221;</em></p>



<p class="wp-block-paragraph">Chevalier schreef een boek over zijn vriendschap met Oppenheimer: <em>The Story of a Friendship</em>. Het boek was opgedragen aan de herinnering aan die vriendschap en Chevalier voegde eraan toe: “<em>Ik kijk terug op mijn vriendschap met Robert Oppenheimer zonder spijt en zonder een slecht gevoel. Ik kan de herinnering aan mijn omgang met hem in de &#8217;tijd van onschuld&#8217; alleen maar koesteren. De man die ik in die jaren kende, was een ronduit uitzonderlijk mens, door wie mijn leven enorm werd verrijkt. Ik ben dankbaar voor elke ontmoeting die ik met hem heb gehad</em>” (Chevalier 1965). Hij schreef nog een boek, een roman over een Oppenheimer-figuur genaamd <em>The Man Who Would Be God</em>.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Ethische vragen</h2>



<p class="wp-block-paragraph">Toch kon die gebrekkige Prometheus de psychologie van het nucleairisme kritisch blootleggen toen hij in oktober 1949 aan zijn vriend <em>James Conant</em>, president van Harvard, schreef: “<em>Wat me wel zorgen baart, is dat dit ding tot de verbeelding lijkt te spreken, zowel van het congres als van de militaire mensen, als het antwoord op het probleem dat wordt veroorzaakt door de Russische opmars [in atoomwapens]. Het zou dwaasheid zijn om zich te verzetten tegen de verkenning van dit wapen. We hebben altijd geweten dat het moest gebeuren; en het is wel te doen. … Maar dat we ons ervoor inzetten als de manier om het land en de vrede te redden, lijkt mij vol gevaren.</em>&#8220;</p>



<p class="wp-block-paragraph">En hij wierp een ultieme ethische vraag op toen hij een tv-publiek vertelde dat de &#8220;<em>superbom een kwestie was die de basis van onze moraliteit raakt. Het is een groot gevaar voor ons dat deze beslissingen worden genomen op basis van geheim gehouden feiten.</em>” Hij sprak in de loop der jaren ook zijn bewering tegen dat hij geen spijt had toen hij sprak over het hebben van &#8220;<em>bloed aan mijn handen</em>&#8220;, over Hiroshima als een &#8220;<em>tragische fout</em>&#8221; waarin &#8220;<em>we een zekere mate van terughoudendheid verloren</em>&#8220;. En hij schreef aan een andere mentor, <em>Max Born</em>, dat hij de &#8220;afkeuring&#8221; van Born deelde voor veel dat hij had gedaan.</p>



<p class="wp-block-paragraph">Oppenheimer was ronduit dubbelzinnig; hij waardeerde zijn eigen dubbelzinnigheid en keurde een toneelstuk dat over hem was geschreven af, omdat het &#8216;<em>dubbelzinnigheid ontbeerde</em>&#8216;. Hij was een opmerkelijke waarheidsverteller en een roekeloze fabulist. Hij was een nucleairist en een professionele getuige in het blootleggen van de gevaren van nucleairisme. Hij was een uitgesproken profetische stem en een facilitator van de collectieve paranormale verdoving van zijn bommenmakende gemeenschap.</p>



<p class="wp-block-paragraph">De dichteres Ai (2010) schreef in wat zij <em>“The Testimony of J. Robert Oppenheimer: A Fiction</em>” noemde:</p>



<pre class="wp-block-code"><code>         mijn ziel, een wond die niet wil helen... We halen het gescheurde weefsel van het universum weg...we worden onze eigen transcendente vernietiging</code></pre>
<p>Het bericht <a href="https://heesen.online/oppenheimer/">Oppenheimer</a> verscheen eerst op <a href="https://heesen.online">HEESEN Online</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://heesen.online/oppenheimer/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
